Samanyolu Galaksisinin Merkezindeki Süper Kütleli Kara Delik Fikrinin Alternatif Bir Açıklama
Samanyolu Galaksisi'nin merkezinde süper kütleli kara delik fikri, gökbilimciler arasında uzun yıllar boyunca tartışmasız bir kanıttı. Ancak The Times'in yeni bir raporuna göre, bu görüşe alternatif bir açıklama getirilen yeni bir çalışma, galaksinin merkezinde yoğun bir karanlık madde düğümünün olabileceğini savunuyor.
1960'ların sonu ve 1970'lerin başında radyo astronomlarının tespit ettiği Yay (Sagittarius) takımyıldızı yönünde yoğun bir radyasyon kaynağı, 1990'lı yıllarda galaksi merkezine çok yakın yıldızların olağanüstü hızlarda dolandığı gözlemlerle bu görüşü güçlendirdi. Bu hareketlerin tek açıklamasının, Güneş'in kütlesinin milyonlarca katına sahip bir süper kütleli kara delik olduğu düşünüldüğü için, galaksi merkezine ait “S-yıldızları” adı verilen yıldız kümesi de bu varsayılan yapıya dahildi.
Yeni bir çalışma ise, Monthly Notices of the Royal Astronomical Society dergisinde, galaksi merkezine çok yakın konumlanan ve “S-yıldızları” olarak bilinen yıldız kümesinin hareketlerini inceledi. Bu yıldızlar, görünmez bir merkez etrafında son derece dar ve hızlı yörüngelerde dolanıyor. Ancak, bu hareketlerin karanlık madde tarafından da açıklanabileceğini savunan yeni model, galaksi merkezinde sıra dışı bir yapı meydana getirebilecek yoğun karanlık madde fikrini ortaya koymuştur.
Araştırmacılar, bu modelin Samanyolu'nun merkezine ait şimdiye kadar elde edilen en net görüntülerle de çelişmediğini belirtiyor. Event Horizon Telescope tarafından kaydedilen ve Sagittarius A*’ya atfedilen ünlü “kara delik gölgesi” görüntüsünün, karanlık madde çekirdeği etrafında dönen sıcak gaz ve tozun ışığı bükmesiyle ortaya çıkabileceği ifade ediliyor. Çalışmanın başyazarı, Arjantin’deki La Plata Astrofizik Enstitüsü’nden Valentina Crespi, bulguların önemine dikkat çekerek şu değerlendirmeye varmış: “Bu çalışma kritik bir dönüm noktasını temsil ediyor. Modelimiz yalnızca yıldızların yörüngelerini ve galaksinin dönüşünü açıklamakla kalmıyor, aynı zamanda ünlü ‘kara delik gölgesi’ görüntüsüyle de tutarlılık gösteriyor.”
Araştırma, Samanyolu'nun merkezine ilişkin temel varsayımların yeniden değerlendirilmesine yol açabilecek nitelikte görülüyor. Bu yeni teori, gökbilim dünyasında büyük bir tartışmaya yol açabilir ve gelecekte daha fazla araştırmaya imkan sağlayabilir.