Bireysel Yatırımcıların Piyasa Etkileri
Geçtiğimiz yıllarda bireysel yatırımcıların finans piyasalarında artan etkisi, her geçen gün daha da belirginleşiyor. Robinhood ve Schwab gibi platformlardan işlem yapanlar, ortalama günlük işlem hacminin dörtte birini oluşturuyor (Jefferies verilerine göre). Bu durum, bireysel yatırımcıların finans piyasalarında kayda değer bir ağırlık oluşturduğunu gösteriyor.
Oliver Wyman Forum’un anketine göre gençler de giderek daha fazla yatırımı bir gelir kaynağı olarak görüyor. Bu, bireysel yatırımcıların alım gücü, varlık sınıflarını yeniden şekillendirebilecek seviyeye ulaştığını gösteriyor (JPMorgan Chase Institute’a göre).
Geçen hafta gümüş fiyatlarında yaşanan parabolik yükseliş sırasında, değerli metal Interactive Brokers platformunda en popüler ikinci işlem haline geldi. Ancak kısa süre sonra gümüş fiyatları zirvesinden yüzde 40 geriledi. Bu durum, bireysel yatırımcılar arasında popüler olan “dipten alım” (buy the dip) stratejisinin bir örneği olarak değerlendiriliyor.
Dipten Alım Stratejisi
Bireysel yatırımcılar, fiyat düştüğünde varlığa yeniden yatırım yapmayı içeriyor. S&P 500 endeksi tarih boyunca yaşadığı her düşüşten toparlanmış olsa da, toparlanma süreleri büyük farklılık gösterebiliyor (JPMorgan Chase Institute’a göre). Ayrıca bireysel yatırımcılar çoğu zaman geniş endeksler yerine tekil hisseler veya daha riskli varlıklarda dipten alım yapıyor.
Uzmanlara göre, dipten alım stratejisi “işe yaradığı sürece işe yarıyor.” Özellikle genç yatırımcıların önemli bir bölümü, uzun süreli bir piyasa durgunluğu deneyimlemedi. Son yıllardaki hızlı toparlanmaların arkasında kısmen bireysel yatırımcıların alımları da bulunuyor (JPMorgan Chase Institute’a göre).
Risk ve Servet Etkisi
Bireysel yatırımcıların uzun süreli bir düşüşle karşılaşmaları halinde piyasadan çekilebileceği, JPMorgan Chase Institute Araştırma Direktörü George Eckerd tarafından “bilinmeyen bir risk” olarak tanımlanıyor. Eckerd’e göre, düşüş uzun sürerse yatırımcıların dipten alım iştahı azalabilir.
Morgan Stanley’in son perakende yatırımcı anketi de, ABD hisselerinde düşüşleri sınırlayan bir taban oluşmasında bireysel yatırımcıların rolüne işaret ediyor. Eğer bu destek zayıflarsa, piyasalardaki gerileme daha da derinleşebilir.
Risk yalnızca yatırımcılarla sınırlı değil. Varlık fiyatlarındaki artışın yarattığı “servet etkisi”, bireylerin kendilerini daha zengin hissetmesi ve tüketici harcamalarını destekliyor (BCA Research’ün verilerine göre). Tüketim, ekonomik büyümenin temel itici gücü konumunda. Piyasalarda sert bir düşüş yaşanması halinde, bireysel yatırımcıların harcamalarını kısmaları söz konusu olabilir.
Bu durum şirket karları ve hisse senedi piyasaları üzerinde ek baskı yaratırken, daha geniş ölçekte ekonomiyi de olumsuz etkileyebilir. BCA Research’ün 1980’lere kadar uzanan verilerine göre bireysel yatırımcılar, yatırımlarını geçmişe kıyasla daha büyük oranda bir gelir kaynağı olarak kullanıyor.
Yatırım stratejilerinin ve piyasa durumlarının karmaşık etkileri göz önüne alındığında, bireysel yatırımcıların dipten alım iştahının nasıl yönetileceği ve ekonomiyi ne kadar olumsuz etkileyebileceğine dair daha fazla araştırmalar yapılması gerekebilir.
